ခေတ်သစ်နိုင်ငံတော် တည်ဆောက်ရေးနှင့် ကမ္ဘာ့အချုပ်အခြာအာဏာ ရေစီးကြောင်း

နိုင်ငံသားဖြစ်မှုဆိုသည့် ဥပဒေရေးရာ နှောင်ကြိုးကို နားလည်ပြီးသည့်နောက်၊ ယင်းထက် ပိုမိုနက်ရှိုင်းသည့် လူထု၏ တောင်းဆိုချက် တခုမှာ "ကိုယ့်ကြမ္မာကိုယ် ဖန်တီးခွင့်" (Self-determination) ပင် ဖြစ်သည်။ လူထုဟူသည် အဘယ်နည်း၊ အဘယ်ကြောင့် လူထုသည် နိုင်ငံရေးတွင် အရေးကြီးသနည်းဟူသည့် မေးခွန်းများမှာ ယနေ့ခေတ် နိုင်ငံတကာ ဆက်ဆံရေး၏ ဗဟိုချက်မသို့ ရောက်ရှိလာသည်။ ရှေးကာလက အုပ်ချုပ်သူတို့သည် ဘုရားသခင်ပေးသည့် အာဏာ သို့မဟုတ် မျိုးရိုးအမွေရသည့် အာဏာဖြင့် အုပ်ချုပ်ခဲ့ကြသော်လည်း၊ ယနေ့ခေတ်တွင် မည်သည့် နိုင်ငံရေးစနစ်ကမဆို "လူထု၏ အာဏာ" ဖြင့် အုပ်ချုပ်သည်ဟုသာ ကြွေးကြော်နေကြသည်။ သို့ဆိုလျှင် ကိုယ့်ကြမ္မာကိုယ် ဖန်တီးခွင့်ဟူသည် လူထုအတွက် လက်တွေ့ကျသော အခွင့်အရေးလော သို့မဟုတ် အာဏာရှင်တို့ အသုံးချသည့် ဝေါဟာရသက်သက်သာလောဟူသည်ကို တွေးဆရန် လိုအပ်လာသည်။

 
ကိုယ့်ကြမ္မာကိုယ် ဖန်တီးခွင့်ကို ဆန်းစစ်ရာတွင် ပြင်ပရေးရာ ကိုယ်ပိုင်ဆုံးဖြတ်ရေး (External self-determination) နှင့် အတွင်းစည်းရေး ကိုယ့်ဘာသာ ဆုံးဖြတ်ခွင့် (Internal self-determination) ဟူ၍ ခွဲခြား ရှုမြင်နိုင်သည်။ မြန်မာ့နိုင်ငံရေး ဇာတ်ခုံတွင်မူ ဤဝေါဟာရကို "ခွဲထွက်ခွင့်" ဟုသာ အနက်ဖွင့်ကာ စိုးရိမ်ထိတ်လန့်မှုများဖြင့် ဝန်းရံထားလေ့ ရှိသည်။ သို့ရာတွင် ကုလသမဂ္ဂနှင့် နိုင်ငံတကာ မူဘောင်များကမူ လူထုတိုင်းသည် မိမိတို့၏ နိုင်ငံရေး အဆင့်အတန်းကို မိမိတို့ဘာသာ ဆုံးဖြတ်နိုင်ရမည်ဟု အခိုင်အမာ ဆိုထားသည်။ ဤနေရာတွင် မေးခွန်းထုတ်စရာ ရှိသည်မှာ နိုင်ငံတော်၏ နယ်မြေ တည်တံ့ခိုင်မြဲရေး (Territorial Integrity) နှင့် လူထု၏ ကိုယ်ပိုင်ပြဋ္ဌာန်းခွင့်တို့အကြား တည်ရှိသည့် ပွတ်တိုက်မှုကို မည်သို့ ညှိနှိုင်းကြမည်နည်းဟူသည့် အချက်ပင် ဖြစ်သည်။ ဤအားပြိုင်မှုသည်ပင် ခေတ်သစ် ကမ္ဘာ့ပဋိပက္ခများစွာ၏ အရင်းခံ ဖြစ်နေတတ်သည်။

 
ကိုယ့်ကြမ္မာကိုယ် ဖန်တီးခွင့်အပေါ် ရှုမြင်သည့် သီအိုရီ နောက်ခံများမှာလည်း အလွန်ပင် စုံလင်လှသည်။ လစ်ဘရယ် ဝါဒီတို့က ယင်းအခွင့်အရေးကို တဦးချင်း လွတ်လပ်ခွင့်မှ ပေါင်းစည်းလာသည့် အစုအဖွဲ့၏ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်အဖြစ် ရှုမြင်ကြသော်လည်း၊ မာ့က်စ်ဝါဒီတို့ကမူ ယင်းကို နယ်ချဲ့စနစ်နှင့် အရင်းရှင် စနစ်ကို တိုက်ဖျက်ရန် လက်နက် တခုအဖြစ် (Lenin ၏ အမြင်အရ) အနက်ဖွင့်ကြသည်။ ကိုလိုနီလွန် အမြင် (Post-colonialism) ကမူ ယင်းကို ကိုလိုနီပြုခံ လူမျိုးများက မိမိတို့၏ ဝိသေသလက္ခဏာနှင့် အချုပ်အခြာအာဏာကို ပြန်လည် ရယူသည့် လုပ်ငန်းစဉ်အဖြစ် ဖော်ပြသည်။ ဤနေရာတွင် ပုံမှန်အားဖြင့် မိမိတို့ သတိမထားမိသည့် အချက်မှာ ဤသီအိုရီ အသီးသီးသည် "လူထု" ဟူသည့် အဓိပ္ပာယ်ကို မိမိတို့ အလိုကျ ပုံဖော်နေကြခြင်းပင် ဖြစ်သည်။ လူထုဟူသည် ဘုံသမိုင်း၊ ဘုံယဉ်ကျေးမှုနှင့် ဘုံရည်မှန်းချက် ရှိသူများကို ဆိုလိုသလော၊ သို့မဟုတ် နယ်မြေတခုအတွင်း စုပေါင်းနေထိုင်သူ အားလုံးကို ဆိုလိုသလောဟူသည့် အချက်မှာ အဖြေမထွက်သေးသည့် ပုစ္ဆာ တခု ဖြစ်နေဆဲပင်။

 
ဤနေရာတွင် အမျိုးသမီးဝါဒ (Feminist theory) ၏ ရှုထောင့်မှ ဝေဖန်ထောက်ပြချက်မှာ စိတ်ဝင်စားဖွယ် ကောင်းလှသည်။ ရိုးရာ ကိုယ်ပိုင်ပြဋ္ဌာန်းခွင့် ဇာတ်လမ်းများသည် နယ်မြေ ထိန်းချုပ်မှုနှင့် စစ်ရေး ရုန်းကန်မှုအပေါ်၌သာ အာရုံစိုက်လေ့ ရှိသဖြင့် ဖိုဝါဒီ (Patriarchy) ဆန်နေပြီး၊ အမျိုးသမီးများ၏ အခန်းကဏ္ဍနှင့် အတွေ့အကြုံများကို ဘေးဖယ်ထားတတ်သည်ဟု ဆိုကြသည်။ စစ်မှန်သော ကိုယ့်ကြမ္မာကိုယ် ဖန်တီးခွင့်သည် နိုင်ငံရေး အချုပ်အခြာအာဏာ ရရှိရုံသာမက၊ လူမှုအဖွဲ့အစည်း အတွင်းရှိ ကျား-မ တန်းတူညီမျှမှုနှင့် ဖိနှိပ်မှု ကင်းစင်ရေးကိုပါ ထည့်သွင်း စဉ်းစားသင့်သည်ဟူသော အမြင်မှာ (ဆီးရီးယားရှိ ရိုဂျာဗာ လှုပ်ရှားမှုကဲ့သို့သော ဥပမာများအရ) အသစ်တဖန် ပေါ်ထွက်လာသည်။ ယင်းသည် ကိုယ်ပိုင်ပြဋ္ဌာန်းခွင့်ကို နိုင်ငံရေး ဘောင်ထက် ကျော်လွန်ကာ လူမှုရေး တရားမျှတမှု ဘောင်အထိ ချဲ့ထွင်လိုက်ခြင်း ဖြစ်သည်။

 
ဗြိတိန်အတွင်းရှိ စကော့တလန်၊ အိုင်ယာလန်တို့၏ ကိုယ်ပိုင်ပြဋ္ဌာန်းခွင့် လမ်းကြောင်းများမှာလည်း လေ့လာသင့်သည့် ဥပမာများ ဖြစ်ကြသည်။ စကော့တလန်၏ အကြမ်းမဖက်သော နိုင်ငံရေးနည်းလမ်းဖြင့် ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့် ရှာဖွေမှုနှင့် အိုင်ယာလန်၏ အကြမ်းပတမ်း ခုခံမှုမှတစ်ဆင့် လွတ်လပ်ရေး ရယူခဲ့မှုတို့မှာ မတူညီသော ချဉ်းကပ်ပုံများကို ပြသနေသည်။ ဤနေရာတွင် တွေ့ရှိရသည့် ဒေဝေဝါ (Dialectic) မှာ နိုင်ငံတော် တခုသည် အမျိုးသားရေး ဝိသေသများစွာကို မည်သို့ ဟန်ချက်ညီညီ နေရာပေးမည်နည်းဟူသည့် အချက်ဖြစ်သည်။ အာဏာခွဲဝေမှု (Devolution) နှင့် ဖက်ဒရယ်စနစ်တို့သည် ကိုယ်ပိုင်ပြဋ္ဌာန်းခွင့်ကို နိုင်ငံရေးအရ အဖြေရှာရန် ကြိုးပမ်းချက်များ ဖြစ်သော်လည်း၊ ယင်းတို့က ခွဲထွက်ရေးကို အားပေးနေသလော သို့မဟုတ် စည်းလုံးမှုကို ပိုမို ခိုင်မာစေသလောဟူသည်မှာ အငြင်းပွားဖွယ်ရာ ရှိနေဆဲ ဖြစ်သည်။

 
ဤရှုထောင့် အသီးသီးကို ပေါင်းစပ် (Synthesis) ကြည့်လျှင် ကိုယ့်ကြမ္မာကိုယ် ဖန်တီးခွင့်ဟူသည် တကြိမ်တခါတည်း ဆုံးဖြတ်ရသည့် ကိစ္စမဟုတ်ဘဲ၊ အစဉ်မပြတ် ညှိနှိုင်းနေရသည့် "လုပ်ငန်းစဉ်" (Process) တခု ဖြစ်သည်ကို တွေ့ရမည်။ ယင်းအခွင့်အရေးသည် တဦးချင်း အခွင့်အရေးနှင့် အစုအဖွဲ့ အခွင့်အရေးတို့အကြား၊ နိုင်ငံတော်၏ တည်ငြိမ်မှုနှင့် လူထု၏ လွတ်လပ်မှုတို့အကြား အမြဲတစေ ဟန်ချက် ရှာဖွေနေရခြင်း ဖြစ်သည်။ ကိုယ့်ကြမ္မာကိုယ် ဖန်တီးခွင့် မရှိသော လူထုဟူသည် သူတပါး၏ ရုပ်သေး သို့မဟုတ် ကိုလိုနီကျွန် ပြုခံရသူများသာ ဖြစ်လိမ့်မည်။ သို့ရာတွင် ကိုယ်ပိုင်ပြဋ္ဌာန်းခွင့်ကို အမည်နာမ တခုအဖြစ် သုံးစွဲကာ အခြားသူများကို ဖိနှိပ်ရန် ကြိုးပမ်းမှုမှာမူ ကျင့်ဝတ်အရ လက်ခံနိုင်ဖွယ် မရှိပေ။

 
အဆုံးသတ်တွင် ကိုယ့်ကြမ္မာကိုယ် ဖန်တီးခွင့်သည် မိမိတို့၏ သီးခြားထူးကဲမှုကို ကာကွယ်ရန်သာမက၊ အခြားသော လူထုများနှင့် မည်သို့ တန်းတူရည်တူ ပူးပေါင်း ဆောင်ရွက်မည်နည်းဟူသည့် "နိုင်ငံရေးအရ ရင့်ကျက်မှု" ကိုပါ ပြသရမည် ဖြစ်သည်။ ဤအခွင့်အရေးကို အသုံးချကာ "သွေးသန့်စင်ရေး" နှင့် ဖယ်ကျဉ်မှုများဆီသို့ ဦးတည်သွားခြင်းမှာ ကိုယ်ပိုင်ပြဋ္ဌာန်းခွင့်၏ အနှစ်သာရကို သစ္စာဖောက်ခြင်းပင် ဖြစ်သည်။ စစ်မှန်သော ကိုယ့်ကြမ္မာကိုယ် ဖန်တီးနိုင်စွမ်းသည် မိမိတို့၏ အနာဂတ်ကို မိမိတို့ဘာသာ ပုံဖော်နိုင်ခွင့် ဖြစ်သလို၊ ယင်းသို့ ပုံဖော်ရာတွင် အခြားသူများ၏ အခွင့်အရေးကိုပါ လေးစားလိုက်နာခြင်း ဖြစ်ပေလိမ့်မည်။ ဤကျင့်ဝတ်ဆိုင်ရာ မူဘောင်အပေါ်၌သာ အခြေခံမှသာ ကိုယ်ပိုင်ပြဋ္ဌာန်းခွင့်သည် နိုင်ငံရေးအရ တည်ငြိမ်မှုနှင့် လူသားတို့၏ လွတ်မြောက်မှုကို တပြိုင်နက်တည်း ပေးစွမ်းနိုင်မည် ဖြစ်ပေတော့သည်။